Θάλασσα ανταγωνισμών η Ανατολική Μεσόγειος

Μέχρι την περασμένη βδομάδα, τα φώτα της δημοσιότητας όσον αφορά στις ελληνοτουρκικές σχέσεις έπεφταν στα λεγόμενα “μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης” που επιβεβαίωσαν στη συνάντησή τους η Μπακογιάννη και ο υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας, Μπαμπατζάν. Οι δύο κυβερνήσεις υποτίθεται οικοδομούν την ειρήνη, οργανώνοντας την κοινή τους συμμετοχή σε πολέμους, με το σχηματισμό κοινών, ελληνοτουρκικών, στρατιωτικών μονάδων. Δεν πέρασαν πολλές μέρες για να έρθουν καινούργιες αποκαλύψεις για το πώς ο πολεμικός ανταγωνισμός όχι μόνο συνεχίζεται αλλά απλώνεται σε καινούργια πεδία.

Ο Λουκάς Δημάκας, στα ΝΕΑ της περασμένης Τετάρτης έγραψε πως το πολεμικό ναυτικό, αιφνίδια το τελευταίο διάστημα συμπεριέλαβε στο
πρόγραμμά των ασκήσεών του την περιοχή γύρω από το Καστελλόριζο. Επισήμως το πολεμικό Ναυτικό λέει πως αυτό γίνεται λόγω της εντονότερης ελληνικής παρουσίας στην Aνατολική Mεσόγειο. Από μόνο του αυτό αρκεί για να δείξει πώς παίζεται το γαϊτανάκι της πολεμοκαπηλείας. Οι φρεγάτες Θεμιστοκλής και Υδρα συμμετέχουν στις νατοϊκές “αντιτρομοκρατικές” επιχειρήσεις και στην περικύκλωση του Λιβάνου, στα πλαίσια της πολυεθνικής δύναμης που αναπτύχθηκε μετά την ήττα του Ισραήλ πέρσι το καλοκαίρι. Ετσι τώρα ολόκληρο το ελληνικό πολεμικό ναυτικό επεκτείνει τη δράση του ανατολικά.

Ομως παράλληλα εξελίσσεται μια κλιμάκωση ανταγωνισμών σε σχέση με την υφαλοκρηπίδα και το πετρέλαιο. Από πέρυσι υπήρχε ανοιχτό το ζήτημα της συνεργασίας Ελλάδας, Κύπρου, Λιβάνου και Αιγύπτου σε σχέση με νέες έρευνες για κοιτάσματα σε περιοχές της Μεσογείου. Η άνοδος της διεθνούς τιμής του πετρελαίου σπρώχνει σε έρευνα και εκμετάλλευση περιοχών που παλιότερα θεωρούνταν ασύμφορες. Ο ανταγωνισμός για τα πετρέλαια όμως φέρνει στην επιφάνεια όλα τα προβλήματα για τα όρια της υφαλοκρηπίδας και των διεθνών υδάτων. Αυτό που φαίνεται ότι κάνει η ελληνική κυβέρνηση είναι ότι προχωράει υπόγεια σε διμερείς επαφές με τις υπόλοιπες χώρες πλην της Τουρκίας ώστε να προκύψει κοινή συμφωνία που θα φέρει την Τουρκία προ τετελεσμένων. Η Αριστοτελία Πελώνη στα ΝΕΑ, γράφει πως προχωράνε οι πολιτικές επαφές με τη Λιβύη, ενώ και η επίσκεψη του αιγύπτιου δικτάτορα, Χόσνι Μουμπάρακ, πριν από δύο βδομάδες στην Αθήνα περιλάμβανε συνομιλίες για την υφαλοκρηπίδα. Η ελληνική κυβέρνηση εκτιμά ότι θα έχει στο πλευρό της και τις ΗΠΑ, καθώς η κυβέρνηση Μπους αναμένεται ότι θα αναθεωρήσει την πολιτική της όσον αφορά στην υφαλοκρηπίδα των νησιών διεθνώς.

Ολα αυτά δεν είναι άσχετα από τα τεράστια προγράμματα εξοπλισμών που έχει υποσχεθεί ο Καραμανλής τον τελευταίο μήνα. Στις τουρκικές εφημερίδες, οι δημοσιογράφοι της άρχουσας τάξης συζητάνε για τις αγορές που πρέπει να κάνει η Τουρκία για να ισοφαρίσει την Ελλάδα. Και στις δύο πλευρές του Αιγαίου οι εργάτες πληρώνουν τον ελληνοτουρκικό ανταγωνισμό. Εναν ανταγωνισμό που φαίνεται κατά καιρούς να καταχωνιάζεται κάτω από μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης, αλλά έρχεται ξανά στο προσκήνιο. Χάρη στην επιθετικότητα της ελληνικής κυβέρνησης, με τη συμμετοχή της στον πόλεμο του Μπους στο Λίβανο και τη Μεσόγειο και τη λαιμαργία για τα πετρέλαια επανεμφανίζονται οι κόντρες για γκρίζες ζώνες, βραχονησίδες και υφαλοκρηπίδα που έχουν φέρει την Ελλάδα και την Τουρκία πολλές φορές στα όρια του πολέμου.